دکتر پریسا نخعی / درمان بیماری های چشم / در مورد تیروئید چشمی چه می دانید؟
مدت زمان مطالعه ۶ دقیقه

در مورد تیروئید چشمی چه می دانید؟

بیماری تیروئید چشم، بیماری خودایمنی است که در آن سلول های ایمنی به بافت های اطراف چشم حمله می کنند و موجب ایجاد التهاب در چشم می شوند. این بیماری غده تیروئید را تحت تاثیر قرار می دهد. در نتیجه، غده تیروئید بزرگ می شود و علائمی مانند افزایش سریع ضربان قلب، تپش قلب، تعریق زیاد، فشار خون بالا، تحریک پذیری، خستگی، کاهش وزن، از دست دادن مو و تغییر در کیفیت مو ظاهر می شود. البته باید گفت افراد دارای اختلالات غده تیروئید احتمال بیشتری برای ابتلا به بیماری تیروئید چشمی دارند.

این بیماری که به افتالموپاتی گریوز معروف است، زمانی که سیستم ایمنی بدن به بافت های اطراف چشم حمله می کند باعث بزرگ شدن ماهیچه های چشم می شود. در چنین حالتی بافت چربی، ماهیچه ها و غدد اشکی چشم، ملتهب و متورم می گردند.

تیروئید چیست؟

برای اینکه بخواهیم در رابطه با بیماری های تیروئید چشمی صحبت کنیم بهتر است یک تعریف کلی ازتیروئید داشته باشیم. تیروئید یک غده است که در جلوی گردن قرار می گیرد. کارایی این غده جذب ید از خون و تولید هورمون تیروکسین و تری یدوتیرونین می باشد. غده تیروئید نقش بسیار مهمی را در تنظیم متابولیسم بدن بازی می کند.

مشکلات تیروئیدی چگونه به وجود می آیند؟

دلیل مشخصی را برای بروز مشکلا تیروئیدی نمی توان بیان کرد اما در ادامه به چند مورد که می توانند باعث بروز مشکلات تیروئیدی شوند می پردازیم.

  • بروز برخی مشکلات در سیستم ایمنی بدن
  • تولید و رشد توده هایی بر روی غده تیروئیدی
  • یک ماده در خون نمو می کند که می تواند تولید هورمون توسط غده تیروئیدی را افزایش دهد.

لازم به ذکر است که این بیماری اغلب در افراد میانسال رخ می دهد و خیلی کم برای افراد 20 سال پیش می آید.

چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا به بیماری تیروئیدی چشمی هستند؟

یک چهارم افرادی که به گریوز مبتلا هستند دچار بیماری های تیروئیدی چشم می شوند. اما عوامل بسیاری وجود دارد که می تواند احتمال ابتلا به این بیماری را در فرد افزایش دهد. یکی از مهم ترین عواملی که شانس ابتلا به این بیماری را افزایش می دهد استعمال سیگار و دخانیات است. در حالت کلی احتمال ابتلا به این بیماری در افرادی که سیگاری هستند 8 برابر افراد غیر سیگاری است.

گریوز چیست؟

به نوعی اختلال در سیستم ایمنی بدن که باعث تولید بیش از اندازه هورمون های تیروئیدی می شود، گریوز می گویند. در اصل می توان گفت گریوز اصلی ترین علت بروز پرکاری تیروئیدی است.

تیروئید چشمی

علائم بیماری تیروئید چشمی

این بیماری دارای علائم بسیاری است که باید به آن ها توجه کرد و در صورت مشاهده هر کدام آن ها باید حتما به پزشک متخصص مراجعه کرد.

برخی از مهم ترین و رایج ترین آن ها عبارت است از:

  • پف زیر چشم
  • تورم در ناحیه پلک بالایی و پایینی
  • تاری دید
  • دو بینی
  • بروز درد در پشت چشم
  • رطوبت در جشم ها
  • احساس خشکی بیش از حد در ناحیه چشم ها
  • تغییر ظاهر چشم ها
  • احساس درد در برابر نور
  • سخت بودن حرکت دادن چشم ها

در صورتی که علائم زیر دیده شد، باید به بهترین متخصص چشم که می شناسید مراجعه کرد:

  • علائم بیماری گفته شده، طی چند روز تشدید یابند.
  • دوبینی در هنگام مشاهده اشیای اطراف
  • عدم توانایی در تشخیص رنگ ها
  • تار دیدن به طوری که با پلک زدن سریع چشم ها برطرف نشود.

در برخی موارد، اگر به عصب های بینایی چشم فشار وارد شود، بینایی فرد کاهش می یابد. البته مشاهده نشده است کسی در برابر این بیماری به طور کامل نابینا گردد.

علت عوارض تیروئید چشمی چیست؟

از مهم ترین علل بروز عوارض بیماری تیروئیدی چشمی وجود مشکل درسیستم ایمنی بدن است. اگر سیستم ایمنی بدن دچار اختلال باشد، آنتی بادی علیه بافت های بدن تولید می شوند.

اما با انجام موارد زیر می توان به درمان این بیماری کمک کرد.

  • استفاده از اشک مصنوعی می تواند به درمان این بیماری و جلوگیری از قرمزی و خشکی چشم کمک کند.
  • استفاه از عینک های آفتابی اورجینال که دارای عدسی های تیره هستند توصیه میشود. زیرا این عینک ها می توانند حساسیت به نور را در افراد کاهش دهد.
  • همچنین از دیگر روش های درمان و پیشگیری از این بیماری تزریق چشمی است.

چگونه می توان از ابتلا به تیروئید چشمی جلوگیری کرد؟

برای پیشگیری از این عارضه می توان راه  های زیر را به کار گرفت:

  • ترک سیگار
  • مصرف مکمل های غذایی مانند سلنیوم
  • متعادل نگه داشتن هورمون های غده تیروئیید

عوامل خطرساز

تقریبا یک میلیون آمریکایی سالانه به این بیماری مبتلا می شوند. زنان 5 تا 6 برابر بیشتر از مردان در معرض ابتلا قرار دارند. افراد سیگاری نیز به طور قابل توجهی در معرض این بیماری هستند.

این بیماری گرچه سلامت هر دو چشم ها و غده تیروئید، را به خطر می اندازد ولی لزوما همزمان اتفاق نمی افتد و هر دو، جدا از هم مسیر بیماری خود را طی می کنند.

چگونه این بیماری درمان می شود؟

اگر پزشک به میزان هورمون های غده تیروئید مشکوک باشد، عملکرد طبیعی غده تیروئید توسط متخصص داخلی مجرب، ارزیابی می شود. هنگامی که غده تیروئید درمان شد و به حالت عادی بازگشت، سپس بیماری چشمی باید کنترل شود و توسط چشم پزشک درمان گردد. در صورت عدم کنترل، بیماری پیشرفت می کند.

به طور کلی درمان بیماری تیروئید چشم، در دو مرحله انجام می شود:

  1. مرحله اول شامل درمان بیماری چشم است که به مدت 2 تا 3 سال طول می کشد و تا رسیدن به بهبودی اصلی، به نظارت و پیگیری دقیق نیاز دارد. در طول دوره درمان بر روی حفظ بینایی، سلامت قرنیه چشم و اصلاح دوبینی تاکید می شود که بر روی کارهای روزمره فرد تاثیر منفی نداشته باشد.
  2. در موارد شدیدتر، عمل جراحی برای اصلاح پلک چشم و رفع فشار بر روی عصب چشم توصیه می شود. عمل جراحی در مرحله دوم درمان و پس از کاهش التهاب چشم صورت می گیرد. برای رسیدن به نتیجه مطلوب، معمولا عمل جراحی در چندین مرحله صورت می گیرد. با این حال برخی بیماران، ممکن است با اولین جراحی به نتیجه دلخواه برسند.

توصیه های پزشکی

  • چنانچه چشمانتان به نور، باد یا سایر مواد محرک حساس است، از عینک آفتابی پهن استفاده کنید.
  • از گرما یا تهویه مستقیم هوا به هنگام رانندگی پرهیز کنید.
  • به هنگام کار کردن با رایانه و کتاب خواندن، از اشک مصنوعی اضافه کنید تا چشم، دچار خشکی نگردد.
  • مصرف به موقع داروهای پزشک را جدی بگیرید.
  • مصرف نمک را از رژیم غذایی خود حذف کنید.
  • به هنگام خوابیدن، سر خود را با قراردادن چند بالش، بالاتر از تنه نگه دارید تا مایعات در صورت تان باقی نماند.

چندین مطالعه اخیر نشان داده است که کشیدن سیگار، موجب بدتر شدن بیماری می شود، اگر سیگاری هستید یکی از مهم ترین کارهایی که باید بکنید ترک سیگار است هم چنین از استعمال دود سیگار نیز خودداری کنید.

دکتر علی بصام

دکتر پریسا نخعی

دکترای عمومی پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکترای تخصصی چشم پزشکی از دانشگاه علم پزشکی شهید بهشتی
فلوشیپ اکولوپلاستی و استرابیسم از دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
دارای بورد تخصصی چشم پزشکی | دارای بورد بین المللی چشم پزشکی (ICO)

مقالات مرتبط
بیماری گلوکوم

بیماری گلوکوم

چشم به عنوان یکی از اصلی ترین و حیاتی ترین عضو بدن شناخته شده است. این عضو مانند سایر اعضای بدن در معرض بیماری و خطر می باشد. برای به حداقل رساندن عوارض و  آسیب...

بیشتر بخوانید
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هفت + 8 =