دکتر پریسا نخعی / درمان بیماری های چشم / التهاب پلک چشم یا بلفاریت چیست و چه علائمی دارد ؟
مدت زمان مطالعه ۵ دقیقه

التهاب پلک چشم یا بلفاریت چیست و چه علائمی دارد ؟

چشم از حساس ترین اجزا صورت و بدن انسان می باشد که در صورت عدم مراقبت از آن ها، در معرض اختلالات و بیماری های چشمی مختلفی قرار می گیرد. یکی از این عارضه های چشم، بلفاریت است که در ادامه به بررسی آن و چگونگی ایجاد و درمان آن می پردازیم.

منظور از بلفاریت چیست و چه انواعی دارد؟

بلفاریت (blef-uh-RYE-tis) همان التهاب پلک ها است که معمولاً هر دو چشم را در امتداد لبه پلک ها درگیر می کند. این عارضه معمولاً زمانی رخ می دهد که غدد ریز روغنی در نزدیکی پایه مژه ها مسدود شود، این امر باعث تحریک و قرمزی چشم می شود.

التهاب پلکی دارای دو نوع متفاوت بلفاریت قدامی و بلفاریت خلفی می باشد که بلفاریت قدامی در قسمت خارجی چشم که مژه‌های در آن قرار دارد، رخ می‌دهد و بلفاریت خلفی در لبه داخلی پلک‌ها و نزدیک به چشم رخ می دهد.

بلفاریت خلفی
بلفاریت قدامی

انواع ضایعات و تومورهای پلکی

خوشبختانه بلفاریت یا همان التهاب پلک ها مسری نیست و عموما باعث ایجاد آسیب دائمی به بینایی نمی‎ شود. اما از طرفی این عارضه اختلال مزمنی است که درمان آن بسیار دشوار است و می تواند همراه با درد باشد. ایجاد بلفاریت و التهاب پلکی دلایل مختلفی دارد که در ادامه به آن ها می پردازیم.

بلفاریت با چه علائم و نشانه هایی همراه است ؟

التهاب های پلکی باعث قرمزی، خارش و کمی متورم شدن پلک ها می شود که ممکن است پایه مژه ها پوسته پوسته به نظر برسد.

 از دیگر علائم و نشانه هایی که این عارضه به همراه دارد می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • احساس وجود شیئ خارجی در چشم
  • داشتن احساس سوزش در چشم
  • حساسیت پیدا کردن به نور
  • تاری دید
  • خشکی چشم
  • چشمان قرمز
  • ابریزش اشکی و خیسی چشم زیاد
  • چسبناک شدن پلک چشم
  • ایجاد حالت روغنی در پلک‎ چشم
  • کبره بستن پلک چشم در هنگام بیدار شدن از خواب
  • رشد غیر نرمال مژه ‎ها
  • ریزش مژه
  • پلک زدن مداوم
  • حس تیر کشیدن در چشم
  • تورم چشم

علت ایجاد التهاب های پلکی چیست؟

همه افراد روی پوست خود مقداری باکتری دارند. با این حال، برخی افراد نسبت به سایر افراد دارای باکتری بیشتری در قاعده مژه های خود هستند. که این امر می تواند باعث ایجاد پوسته های شوره مانند شود. همچنین برخی از افراد دارای غدد چربی بیشتری در پلک خود هستند که منجر به بلفاریت می شود. در مواقع دیگر، بلفاریت ممکن است از تجمع بیش از حد کنه های میکروسکوپی، معروف به Demodex، در داخل فولیکول های مژه ایجاد شود.

در حالت کلی می توان گفت علت ایجاد این عارضه شامل موارد زیر می شود:

  • عفونت چشم
  • آکنه در چشم
  • کنه یا شپش مژه
  • گرفتگی یا اختلال در عملکرد غدد میبومین
  • بیماری پوستی مانند آکنه روزاسه
  • درماتیت سبوره‌ای، شوره بر روی سر و ابروها
  • حساسیت به مواد آرایشی
  • داشتن هرگونه آلرژی در حوضه چشم مثل حساسیت به لنز ها و قطره های چشمی

عوارض بلفاریت چشم یا التهاب چشم چیست؟

بلفاریت ممکن است سبب ایجاد مشکلات پوستی پلک و مژه مانند برآمدگی پلک، پوسته پوسته شدن پلک، ایجاد گل مژه، افتادگی، رشد نادرست و از بین رفتن رنگ مژه‌ها شود.

همچنین لایه‌ی اشکی غیرطبیعی می تواند مانع مرطوب نگه داشتن پلک‌ها شود که این امر باعث خشکی چشم می شود. خراشیدگی یا زخم قرنیه و به دنبال آن سوزش و درد چشم از دیگر عوارضی است که این عارضه به همراه دارد.

بلفاریت چگونه درمان می یابد؟

این عارضه درمان مشخصی ندارد اما می توان با مراجعه به بهترین متخصص چشم و انجام دادن یک سری اصول، علائم و عوارض آن را کنترل نمود که این موارد عبارت است از:

  • کمپرس گرم
  • ماساژ
  • اسکراب پلک
  • دارو درمانی
  • قطره چشم
  • رعایت بهداشت پوست و پلک

کمپرس گرم

یک دستمال تمیز را با آب گرم خیس کنید و آن را بشویید تا کمی خشک شود. دستمال را حداقل به مدت 1 دقیقه روی چشمان بسته خود قرار دهید. حوله را هر چند بار که لازم است خیس کنید تا گرم بماند. این به شل شدن پوسته های چسبیده به دور مژه های شما کمک می کند. همچنین به جلوگیری از گرفتگی غدد چربی اطراف کمک می کند.

بهداشت پوست و پلک

تمیز نگه داشتن پلک، پوست و مو بسیار مهم است. این کار علائم بلفاریت را تحت کنترل نگه می دارد. بنابراین توصیه می شود مژه های خود را هر روز با احتیاط با شامپو بچه رقیق شده در آب گرم بشویید. همچنین موها، پوست سر و ابروهای خود را با شامپوی ضد باکتری بشویید.

دارو درمانی

چشم پزشک ممکن است از شما بخواهد از یک پماد آنتی بیوتیک برای چشمان خود استفاده کنید. مقدار کمی از پماد را روی نوک انگشت تمیز یا یک سواب پنبه ای (Q-tip) قرار دهید. به آرامی پماد را به پایه مژه های خود بمالید. این کار را درست قبل از خواب یا طبق توصیه پزشک انجام دهید. پزشک، همچنین ممکن است یک داروی خوراکی آنتی بیوتیکی را تجویز کند تا آن را به طور منظم مصرف کنید.

ماساژ

ماساژدادن غده چربی باعث  باز شدن آن ها و کنرل عوارض این بیماری می شود. همچنین یک دستگاه الکترونیکی وجود دارد که از گرما و ماساژ برای باز کردن غدد چربی در پلک های شما استفاده می کند. این روش درمانی در مطب توسط چشم پزشک انجام می شود.

اسکراب پلک

یک دستمال تمیز، اپلیکاتور پنبه ای (Q-tip)، یا پد بدون پرز را در شامپو بچه رقیق شده در آب گرم خیس کنید. سپس از آن برای مالش ملایم پایه مژه های خود استفاده کنید. حدود 15 ثانیه اسکراب کنید.

قطره چشم

متخصص چشم پزشک ممکن است برای کنترل عوارض این بیماری قطره چشم تجویز کند. اشک مصنوعی یا قطره های استروئیدی ممکن است  باعث شود که قرمزی، تورم و خشکی چشم کاهش یابد.

روش های جلوگیری از بلفاریت

از آنجایی که این عارضه بسیار ناخوشایند است، توصیه می شود با رعایت بهداشت روزانه چشم، عدم لمس و مالش زیاد چشم، پاک کردن مواد آرایشی پیش از خواب، تمیز نگه داشتن دست و صورت، پاک کردن اشک چشم با استفاده از پارچه نرم و… از ایجاد این عارضه پیشگیری نمود.

روش های جلوگیری از بلفاریت
دکتر علی بصام

دکتر پریسا نخعی

دکترای عمومی پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکترای تخصصی چشم پزشکی از دانشگاه علم پزشکی شهید بهشتی
فلوشیپ اکولوپلاستی و استرابیسم از دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
دارای بورد تخصصی چشم پزشکی | دارای بورد بین المللی چشم پزشکی (ICO)

مقالات مرتبط
فمتولیزیک

فمتولیزیک

 ‏ فمتولیزیک یک روش جراحی عیوب انکساری چشم است که در آن از تیغ جراحی استفاده نمی شود. در این روش با استفاده از لیزر در سطح قرنیه برش ایجاد می شود. سپس قرنیه مجددا مقابل...

بیشتر بخوانید
خشکی چشم

خشکی چشم

یکی از شایع ترین مشکلاتی که ممکن است برای چشم به وجود آید، خشکی چشم است. این بیماری توسط پزشکان قابل درمان است. علل بروز این بیماری می تواند متفاوت باشد. حال در این...

بیشتر بخوانید
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

چهارده + 13 =